De kip Sam is een zeldzaam geval: de ene helft van zijn lijf is mannelijk, de andere helft is vrouwelijk. Wetenschappers zijn er door experimenten met dergelijke tweeslachtige hoenderen achter gekomen dat kippencellen een vaste seksuele identiteit hebben. In tegenstelling tot zoogdieren.
Onderzoekers van het Roslin Institute van de University of Edinburgh bestudeerden drie kippen die letterlijk half-hen half-haan waren. De vrouwelijke kant is bedekt met bruine veren, de mannelijke zijde heeft lichte veren en goed ontwikkelde borstspieren. Een van de kippen noemden de onderzoekers Sam, voor zowel Samantha als Samuel. Net zoals vele andere hermafrodieten is Sam onvruchtbaar.
De wetenschappers ontdekten dat bijna alle cellen in het kippenlijf – van kam tot teen – een vaste seksuele identiteit hebben van bij het begin. Helemaal anders dan bij zoogdieren, zoals de mens. Daar zijn de embryo’s aseksueel tot hormonen de cellen in een mannelijke of vrouwelijke richting duwen.
Sam en zijn tweeslachtige soortgenoten zijn aan de ene kant opgebouwd uit vrouwelijke cellen, met vrouwelijke chromosomen, terwijl de haan-kant voor het grootste deel uit cellen met mannelijke chromosomen bestaat. Omdat beide kanten exact dezelfde hoeveelheid hormonen over zich heen kregen, hebben ze bij het prille begin dus niet gereageerd op de geslachtsklieren.
De Schotse wetenschappers testten hun hypothese door embryo’s van tweeslachtige kippen te creëren waarbij vrouwelijke cellen in mannelijk weefsel werden geïmplanteerd en vice versa. De donorcellen, de vrouwelijke noch de mannelijke, veranderden of namen een andere functie aan. Het wetenschapsteam concludeerde daaruit dat de cellen een vaste seksuele identiteit hebben.
Sam gooit dus een oude regel overboord dat bij gewervelden alle cellen in een embryo beginnen als aseksueel tot hormonen ze in de richting van een dier met eierstokken of zaadcellen duwen. Het artikel verscheen in Nature. (rvb)
Lees ook op eosmagazine.eu: